Thêm 10 tỷ USD đột phá hạ tầng TP.HCM

Tiếp nối 10 dự án quy mô lớn, mang tính biểu tượng cho giai đoạn phát triển mới của “siêu” đô thị TP.HCM đã khởi công trong 4 tháng đầu năm nay, các sở, ngành, đơn vị liên quan đã được lãnh đạo TP.HCM yêu cầu tập trung hoàn tất thủ tục, đảm bảo điều kiện và tổ chức khởi công loạt dự án trọng điểm khác trước ngày 2/7.

Trong dịp này, TP.HCM dự kiến triển khai 8 dự án hạ tầng giao thông, công trình văn hóa gồm: cao tốc đô thị Hồ Tràm - sân bay Long Thành; tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành; cầu hầm vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu; cầu đường Bình Tiên; tuyến liên cảng Cát Lái - Phú Hữu; cầu Thủ Thiêm 4; và dự án Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội. Trong đó, các dự án hạ tầng giao thông dự kiến hoàn thành trong giai đoạn 2028-2030.

Bên cạnh đó, TP.HCM cũng giao Sở Xây dựng thành phố đề xuất 2-3 dự án nhà ở xã hội, chỉnh trang đô thị có đủ kiều kiện khởi công, và Sở Khoa học - Công nghệ thành phố chủ trì đề xuất danh mục 2-3 dự án về hạ tầng khoa học - công nghệ.

Cao tốc đô thị Hồ Tràm - sân bay Long Thành

Đây là tuyến cao tốc kết nối sân bay Long Thành với “thủ phủ” resort nghỉ dưỡng Hồ Tràm (Bà Rịa - Vũng Tàu cũ). Với chiều dài hơn 42 km, dự án này đang được đề xuất đầu tư theo theo phương thức đối tác công - tư (PPP), hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao), tổng kinh phí hơn 44.000 tỷ đồng. Nhà đầu tư dự kiến là CTCP Masterise Hạ tầng cao tốc Long Thành - Hồ Tràm.

Điểm đầu tuyến kết nối với Vành đai 4 TP.HCM tại huyện Châu Đức và điểm cuối nối với đường ven biển Vũng Tàu - Bình Thuận tại huyện Xuyên Mộc. Dự án có quy mô 8 làn xe, vận tốc thiết kế 100 km/h, kèm đường song hành, sử dụng gần 400 ha đất.

Theo UBND TP.HCM, việc đầu tư tuyến cao tốc kết nối trực tiếp giữa sân bay Long Thành và Hồ Tràm rất cần thiết, nhằm hình thành trục giao thông nhanh, thuận lợi, rút ngắn thời gian di chuyển, nâng cao hiệu quả khai thác của sân bay. Đồng thời, tuyến cao tốc tạo điều kiện phát triển mạnh mẽ cho khu du lịch Hồ Tràm, thúc đẩy liên kết vùng, mở rộng không gian phát triển đô thị, hình thành hành lang kinh tế tổng hợp gắn với công nghiệp, dịch vụ, du lịch và cảng biển.

Dự án dự kiến hoàn thành vào năm 2030.

Tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành

Sau tuyến metro số 2 (đoạn Bến Thành - Tham Lương và Bến Thành - Thủ Thiêm) đã khởi công đầu năm vừa qua, sắp tới TP.HCM tiếp tục hoàn thiện mảnh ghép còn lại trong trục đường sắt đô thị kết nối sân bay Tân Sơn Nhất - trung tâm hiện hữu - trung tâm hành chính mới - sân bay Long Thành với kinh phí hơn 84.000 tỷ đồng.

Cùng mục tiêu với tuyến metro số 2, đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành dự kiến hoàn thành trong năm 2030. Tuyến dài 42 km, đang được CTCP Đầu tư Địa ốc Đại Quang Minh (thuộc Tập đoàn Thaco) tổ chức nghiên cứu, lập báo cáo nghiên cứu khả thi.

Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu bắt buộc khai thác sân bay Long Thành trong năm nay. Ảnh: Quỳnh Danh.

Chủ đầu tư ACV cho biết mới đây, Đại Quang Minh đã có văn bản lấy ý kiến về phương án tuyến, vị trí công trình trên tuyến của dự án tuyến đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành.

Vì ngoài tuyến Thủ Thiêm - Long Thành còn có đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên nối dài, dự kiến cả 3 tuyến này cùng lúc được đầu tư dọc theo phạm vi đất trống giữa đường trục chính sân bay, đồng thời xây dựng các nhà ga kết nối nhà ga hành khách.

Do đó, ACV đã kiến nghị Bộ Xây dựng chủ trì hoặc giao cơ quan có thẩm quyền rà soát lại quy hoạch tổng thể các dự án kết nối trực tiếp vào sân bay, nhằm đảm bảo hiệu quả đầu tư xây dựng cũng như tối ưu hiệu quả khai thác giữa các tuyến đường sắt và sân bay Long Thành.

Đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu

Chỉ trong thời gian ngắn, “ốc đảo” Cần Giờ đã được đầu tư hạ tầng giao thông mạnh mẽ chưa từng có với hàng loạt dự án trọng điểm quy mô lớn. Từ cầu Cần Giờ, metro Bến Thành - Cần Giờ, sắp tới là đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu.

Vừa qua, Vingroup đã kiến nghị được giao làm nhà đầu tư dự án với tổng chiều dài hơn 14 km, khởi công vào quý II/2026 và hoàn thành vào đầu năm 2029.

Tuyến có điểm đầu tại đường Biển Đông 2 trong Khu đô thị Cần Giờ (xã Cần Giờ) và điểm cuối tại nút giao đường quy hoạch Sao Mai - Bến Đình với đường 30/4, khu vực phường Tam Thắng và Rạch Dừa, TP Vũng Tàu cũ.

Phối cảnh Dự án đường vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu dài hơn 14 km, với 6 làn xe, vận tốc thiết kế 80 km/h. Ảnh: Vingroup.

Dự án được chia thành 3 phân đoạn chính gồm hầm vượt biển, cầu vượt biển và đường dẫn hai đầu. Tĩnh không cầu được thiết kế đảm bảo tàu thuyền lớn lưu thông trên vịnh Gành Rái. Riêng tại luồng hàng hải chính, tĩnh không thông thuyền dự kiến đạt khoảng 150 m.

Riêng phần hầm vượt biển dài 3,1 km - gấp hơn 2 lần hầm Thủ Thiêm vượt sông Sài Gòn (1,49 km). Trong tổng chiều dài này, khoảng 2,1 km là đoạn hầm dưới lòng biển, hầm kín 390 m, hầm hở 610 m. Phần chuyển tiếp từ cầu xuống hầm sẽ được xây dựng hai đảo nhân tạo nhằm tạo thuận lợi cho quá trình thi công và sau này xây dựng các công trình phụ trợ. Còn cầu vượt biển dài gần 8 km, trong đó phía Cần Giờ hơn 5 km và phía Vũng Tàu gần 3 km.

Dự án được đề xuất với tổng mức đầu tư dự án khoảng 92.663 tỷ đồng, bao gồm cả lãi vay, thực hiện theo phương thức PPP, hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao).

Nếu được triển khai, tuyến vượt biển sẽ tạo trục kết nối trực tiếp giữa hai khu vực, rút ngắn thời gian di chuyển xuống còn 15-20 phút.

Cầu đường Bình Tiên

Để kịp hoàn thành vào năm 2028, dự án cầu đường Bình Tiên đang nỗ lực để khởi công trong năm nay. Tại kỳ họp thứ 22, HĐND TP.HCM khóa X (2025) đã thông qua chủ trương đầu tư xây dựng dự án. Đây là một trong những công trình giao thông trọng điểm, được kỳ vọng tạo trục kết nối mới giữa trung tâm thành phố với khu vực phía nam.

Phối cảnh dự án cầu đường Bình Tiên. Ảnh: Sở Xây dựng TP.HCM.

Tuyến dự kiến dài 3,6 km nối từ đường Phạm Văn Chí (quận 6 cũ, nay là phường Bình Tiên) đến đường Nguyễn Văn Linh (huyện Bình Chánh cũ, nay là xã Bình Hưng).

Mới đây, UBND TP.HCM vừa quyết định phê duyệt dự án thành phần 2 - đầu tư xây dựng cầu đường Bình Tiên, với kinh phí đầu tư 2.915 tỷ đồng, chủ đầu tư là Ban Giao thông.

Khi hoàn thành, cầu Cần Giờ không chỉ giải bài toán lệ thuộc vào phà Bình Khánh mà còn rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM về Cần Giờ còn khoảng 45-60 phút, tạo động lực phát triển kinh tế biển, du lịch, logistics với khu đô thị lấn biển Cần Giờ và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ.

Cầu Thủ Thiêm 4

Cầu Thủ Thiêm 4 dự kiến xây dựng qua sông Sài Gòn, kết nối phường Tân Thuận với phường An Khánh. Cụ thể, điểm đầu tuyến tại đường Nguyễn Văn Linh (khu vực giao với cầu Tân Thuận 2, phường Tân Thuận), điểm cuối tại đường Nguyễn Cơ Thạch, thuộc khu đô thị mới Thủ Thiêm (phường An Khánh).

Với vốn đầu hơn 5.063 tỷ đồng, dự án xây dựng cầu Thủ Thiêm 4 được UBND TP.HCM yêu cầu hoàn thành nhanh chóng để đồng bộ hạ tầng đô thị phía đông - nam. Dự án đã được thông qua chủ trương đầu tư, dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác trong quý IV/2028. Dự án do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông làm chủ đầu tư.

Vị trí dự kiến xây cầu Thủ Thiêm 4 phía bên bờ Nguyễn Cơ Thạch (TP Thủ Đức cũ). Ảnh: Quỳnh Danh.

Bên cạnh mở thêm tuyến kết nối đông - nam TP.HCM, cầu Thủ Thiêm 4 kỳ vọng giảm áp lực giao thông cho trục đường đang quá tải như Tôn Đức Thắng, Nguyễn Tất Thành, cầu Khánh Hội, nút giao Huỳnh Tấn Phát - Lưu Trọng Lư - Bến Nghé, Huỳnh Tấn Phát - Nguyễn Văn Linh, khu công nghiệp Tân Thuận...

Tuyến liên cảng Cát Lái - Phú Hữu

Dự án kỳ vọng tạo một trục giao thông mới có tính chất chuyên dụng, kết nối trực tiếp hệ thống cảng Cát Lái - Phú Hữu với đường cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và Vành đai 3. Mục tiêu của dự án là tăng cường năng lực giao thông ra vào cảng, tạo thuận lợi cho chuỗi logistics xuất nhập khẩu hàng hóa thông qua cụm cảng Cát Lái - Phú Hữu cho khu vực vùng kinh tế trọng điểm phía nam và vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Dự án có tổng kinh phí khoảng 8.782 tỷ đồng, dùng từ ngân sách thành phố. Dự án dự kiến hoàn thành cuối năm 2028.

Nút giao lớn và phức tạp nhất nằm ở cuối tuyến là khu vực kết nối với tuyến Vành đai 3 và cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây. Ảnh phối cảnh: Sở Xây dựng TP.HCM.

Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội

Trong khi chờ dự án cải tạo, chỉnh trang Bảo tàng Hồ Chí Minh hoàn thành vào ngày Quốc khánh 2/9, TP.HCM dự kiến tiếp tục triển khai dự án Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội.

Cả 2 công trình đều nằm trong dự án tổng thể cải tạo, mở rộng khu vực cảng Nhà Rồng - Khánh Hội rộng khoảng 39,5 ha thành công viên văn hóa, cây xanh, quảng trường trung tâm, không gian ngầm và tiện ích công cộng, với tổng mức đầu tư hơn 20.000 tỷ đồng.

Công viên văn hóa Bến Nhà rồng - Khánh Hội có điểm nhấn là Quảng trường Độc lập - được thiết kế theo hình ngôi sao, tái hiện lại đại thắng mùa Xuân năm 1975 và cột sáng vô cực chiếu thẳng lên trời. Xung quanh cột sáng là 79 đài phun nhỏ, tượng trưng cho 79 tuổi đời của Bác.

Phối cảnh Quảng trường Độc lập và cột sáng vô cực. Ảnh: Sun Group.

Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội sẽ mở ra trục không gian công cộng - văn hóa - sinh thái liên tục dọc sông Sài Gòn, kết nối khu trung tâm hiện hữu với Thủ Thiêm, góp phần tái cấu trúc toàn diện không gian đô thị ven sông. Khi hoàn thành, toàn dự án sẽ là không gian kết nối quá khứ, hiện tại và tương lai trong một hành lang liên tục, liền mạch, nơi lịch sử được kể lại một cách sống động cho nhiều thế hệ người Việt và bạn bè quốc tế.