Tháo chạy khỏi Bitcoin

Bitcoin đang khiến các quỹ đầu cơ mất niềm tin. Ảnh: Business Insider.

Giá

Giá Bitcoin tiếp tục trượt dài, hiện đã giảm về mốc 63.000 USD. Ảnh: CoinMarketCap.

Đầu tháng này, Bitcoin đã xóa sạch phần tăng còn lại kể từ khi Tổng thống Trump tái đắc cử vào tháng 11/2024. Kỳ vọng về một nhiệm kỳ thứ hai thân thiện hơn với tiền số từng đẩy Bitcoin lên mức kỷ lục trên 126.000 USD/BTC vào tháng 10 năm ngoái, ngay trước khi một đợt bán tháo quy mô lớn khiến thị trường tài sản số lao dốc kéo dài.

Đến nay, toàn thị trường tiền mã hóa đã “bốc hơi” hơn 2.000 tỷ USD, trong đó nhóm token vốn hóa nhỏ chịu thiệt hại nặng nề nhất.

Chỉ trong 24 giờ qua, thị trường tiền số mất thêm 100 tỷ USD giá trị, theo dữ liệu từ CoinGecko. Số liệu từ sàn phái sinh Deribit cho thấy nhu cầu phòng vệ rủi ro tập trung quanh mốc 60.000 USD.

Robin Singh, Giám đốc điều hành nền tảng thuế tiền số Koinly, nhận định diễn biến tiêu cực kéo dài cho thấy Bitcoin đang thiếu một câu chuyện mới để tạo động lực. Ông cho rằng dù có sự lạc quan xung quanh Đạo luật Clarity của Mỹ, yếu tố này không đủ để thúc đẩy giá, cho thấy đây chưa phải chất xúc tác có thể đưa Bitcoin tăng trở lại.

Quỹ phòng hộ đồng loạt giảm rủi ro

Đáng chú ý, 12 quỹ Bitcoin giao ngay niêm yết tại Mỹ đã ghi nhận tuần thứ 5 liên tiếp bị rút vốn ròng, chuỗi dài nhất kể từ tháng 2 năm ngoái. Tổng cộng, đã có 3,8 tỷ USD bị rút trong giai đoạn này khỏi các quỹ ETF Bitcoin.

Các quỹ phòng hộ - “lực lượng” từng góp phần thúc đẩy làn sóng ETF Bitcoin tại Mỹ - đang rút lui nhanh chóng. Theo dữ liệu do CF Benchmarks, công ty con thuộc sở hữu hoàn toàn của sàn giao dịch Kraken, tổng phân bổ vào các ETF Bitcoin của nhóm quỹ phòng hộ lớn nhất đã giảm 28% từ quý III sang quý IV/2025. Bitcoin hiện giảm gần 50% so với đỉnh tháng 10 trên 126.000 USD.

Gabe Selby, Trưởng bộ phận nghiên cứu tại CF Benchmarks, cho rằng chủ đề chính trong 2 quý gần đây là các quỹ phòng hộ giảm rủi ro. Theo ông, đỉnh giá bùng nổ vào tháng 10 năm ngoái dường như đã kích hoạt quá trình cắt giảm vị thế mang tính hệ thống với Bitcoin.

Bitcoin đang bị các quỹ đầu cơ rút vốn ồ ạt. Ảnh: Bloomberg.

Diễn biến này thể hiện rõ trong các hồ sơ công bố. Brevan Howard đã tái cơ cấu mạnh vị thế tại quỹ iShares Bitcoin Trust của BlackRock, trở thành bên bán lớn nhất ETF Bitcoin giao ngay này trong quý IV/2025. Tỷ lệ nắm giữ của quỹ giảm khoảng 86% xuống còn 5,5 triệu cổ phiếu, khiến giá trị vị thế giao ngay thu hẹp từ khoảng 2,4 tỷ USD xuống còn 275 triệu USD.

Một phần nguyên nhân đến từ sự thay đổi trong động lượng giá. Bitcoin giảm song hành, thậm chí có lúc nhanh hơn các rủi ro vĩ mô được kỳ vọng phòng vệ, qua đó làm suy yếu luận điểm rằng tài sản này có thể bù đắp lạm phát, mất giá tiền tệ hoặc biến động cổ phiếu.

Bên cạnh đó, yếu tố kỹ thuật cũng đóng vai trò quan trọng.

Giao dịch chênh lệch giá (basis trading) Bitcoin từng là một trong những chiến lược phổ biến nhất của các quỹ phòng hộ trong 2 năm qua. Các quỹ mua ETF Bitcoin giao ngay đồng thời bán khống hợp đồng tương lai trên CME để hưởng phần chênh lệch khi giá tương lai cao hơn giá giao ngay. Đây là chiến lược “carry trade” gần như không cần đặt cược vào xu hướng giá.

Trong nhiều tháng sau khi ETF Bitcoin được phê duyệt, lợi suất thường niên của chiến lược này có lúc đạt mức 2 chữ số. Tuy nhiên, đến ngày 9/2, lợi suất chỉ còn khoảng 4% khi ngày càng nhiều bàn giao dịch tham gia và làm thu hẹp cơ hội chênh lệch.

Dù vậy, vẫn có những nhà đầu tư đi ngược xu hướng. Tiểu vương quốc Abu Dhabi đã tăng 46% lượng nắm giữ IBIT trong quý IV/2025.

Các công ty tư vấn đầu tư cũng liên tục gia tăng tổng vị thế IBIT qua từng quý trong năm qua, khiến mức tăng so với cùng kỳ đạt 145%, theo dữ liệu của CF Benchmarks. Nhóm này có thể là nguồn vốn bền vững hơn do thường không giao dịch dựa trên biến động ngắn hạn.

Theo Selby, trong năm qua, dòng vốn đầu cơ từng thúc đẩy đà tăng giá của Bitcoin đã rút lui và thay vào đó là một cơ cấu sở hữu bền vững hơn, ngay cả khi giá vẫn đang điều chỉnh.