Phá dỡ sân vận động 100.000 chỗ ngồi, lớn gấp 2,5 lần Mỹ Đình để xây siêu công trình mới có mái che đóng mở tự động

Admin

21/10/2026 06:00

Trên nền sân vận động cũ, một đấu trường hiện đại ra đời sau hơn một thập kỷ chuẩn bị và thi công.

Trên đảo Krestovsky, phía tây bắc thành phố Saint Petersburg của Nga, Kirov Stadium từng là một trong những sân vận động có sức chứa lớn nhất Liên Xô, với khoảng 100.000 khán giả. Công trình được khởi công từ năm 1932, nhưng bị phá dỡ năm 2006 để nhường chỗ cho sân vận động hiện đại có mái che đóng mở và mặt sân di chuyển được. Dự án thay thế mất hơn một thập kỷ để hoàn thành, với tổng chi phí được một số nguồn ghi nhận lên tới hàng chục tỷ ruble.

Kirov Stadium được khởi công năm 1932 theo thiết kế của kiến trúc sư Alexander Nikolsky và các cộng sự. Sau thời gian dài gián đoạn, công trình chính thức mở cửa ngày 30/7/1950, với trận đấu giữa hai đội bóng của thành phố là Zenit và Dynamo.

Khi mới đi vào hoạt động, sân có sức chứa khoảng 100.000 người, bao gồm cả khu vực đứng. Nếu đặt cạnh sân vận động quốc gia Mỹ Đình tại Hà Nội, với sức chứa khoảng 40.000 chỗ, quy mô của Kirov Stadium tương đương khoảng 2,5 lần.

Quy mô của Kirov Stadium đến từ cách tổ chức công trình khác biệt so với các sân vận động hiện đại. Thay vì một khối kiến trúc khép kín với hệ thống khán đài bê tông nhiều tầng, sân được bố trí trên sườn một gò đất nhân tạo hình bầu dục. Các khán đài nằm ở phía trong, trong khi lối đi và bậc thang dẫn lên đỉnh gò được bố trí dọc theo các sườn đất có cây xanh.

Kirov Stadium từng là sân nhà của Zenit Saint Petersburg trong nhiều giai đoạn, đồng thời tổ chức các sự kiện thể thao lớn. Tại Olympic Moscow 1980, sân đón các trận đấu thuộc vòng bảng môn bóng đá. Sau đợt cải tạo phục vụ sự kiện này, sức chứa giảm xuống khoảng 71.000–72.000 người, tương đương gần 1,8 lần sức chứa của sân Mỹ Đình hiện nay.

Năm 1994, công trình tiếp tục tổ chức lễ khai mạc và bế mạc Đại hội Thể thao Thiện chí. Tuy nhiên, sau nhiều thập kỷ hoạt động, Kirov Stadium dần không còn đáp ứng đầy đủ các yêu cầu mới về tiện nghi, tầm nhìn, tổ chức sự kiện và khai thác thương mại.

Năm 2005, chính quyền Saint Petersburg quyết định phá dỡ Kirov Stadium để xây dựng một đấu trường bóng đá mới trên chính khu đất này. Quyết định gây tranh luận bởi công trình cũ từng được xem là một phần di sản kiến trúc và lịch sử thể thao của thành phố.

Tháng 2/2006, sân vận động bị loại khỏi danh mục di sản văn hóa cấp liên bang. Ngày 17/8 cùng năm, trận đấu chính thức cuối cùng diễn ra tại đây, khép lại hơn nửa thế kỷ hoạt động. Quá trình tháo dỡ được triển khai sau đó. Đến cuối năm 2006, phần lớn công trình đã biến mất; những hạng mục còn lại, trong đó có gò đất nhân tạo, tiếp tục bị san hạ trong năm 2007.

Trên khu đất cũ, dự án sân vận động mới của Zenit Saint Petersburg được triển khai, sau này mang tên Saint Petersburg Stadium, hay Gazprom Arena.

Sân vận động mới do kiến trúc sư Nhật Bản Kisho Kurokawa thiết kế, với ý tưởng tạo nên một công trình có hình dáng như con tàu vũ trụ hạ xuống bên bờ Vịnh Phần Lan. Khác với sân cũ chủ yếu dựa vào địa hình nhân tạo và các khán đài ngoài trời, công trình mới được trang bị mái che có thể đóng mở và mặt sân có thể trượt ra ngoài. Những công nghệ này giúp sân đáp ứng tốt hơn yêu cầu tổ chức các trận bóng đá, sự kiện quốc tế và hoạt động giải trí quanh năm trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt ở miền bắc nước Nga.

 - Ảnh 1.

Trên khu đất cũ, dự án sân vận động mới của Zenit Saint Petersburg được triển khai, sau này mang tên Saint Petersburg Stadium, hay Gazprom Arena.

Gazprom Arena có sức chứa khoảng 62.000 khán giả. Công trình mới được thiết kế với tiêu chuẩn tiện nghi, công nghệ vận hành và khả năng khai thác đa chức năng cao hơn.

Việc thay thế Kirov Stadium bằng một sân vận động hiện đại không diễn ra nhanh chóng như kế hoạch ban đầu. Dự án từng hướng tới mục tiêu đưa công trình mới vào sử dụng khoảng năm 2009, nhưng liên tục gặp trở ngại do thay đổi thiết kế, điều chỉnh yêu cầu kỹ thuật và các vấn đề liên quan đến nhà thầu.

Saint Petersburg Stadium chính thức mở cửa vào tháng 4/2017, sau hơn một thập kỷ xây dựng. Công trình sau đó trở thành một trong những địa điểm tổ chức các trận đấu quan trọng tại Confederations Cup 2017 và World Cup 2018.

 - Ảnh 2.