NHNN nâng trần tỷ lệ cho vay/tiền gửi lên 95%

NHNN nâng trần tỷ lệ cho vay trên tiền gửi lên 95%, công bố thêm hai chỉ tiêu quản lý thanh khoản LCR và NSFR theo chuẩn Basel III. Ảnh: Nam Khánh.

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) vừa ban hành Thông tư 50/2026/TT-NHNN quy định về các giới hạn, tỷ lệ bảo đảm an toàn trong hoạt động của ngân hàng thương mại và chi nhánh ngân hàng nước ngoài.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là quy định về tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR). Theo quy định mới, các ngân hàng được duy trì LDR tối đa ở mức 95%, thay vì mức 85% theo quy định trước đây.

Hiểu đơn giản, LDR cho biết với mỗi 100 đồng tiền gửi huy động được, ngân hàng có thể sử dụng bao nhiêu đồng để cho vay. Với mức trần 95%, ngân hàng có thể cho vay tối đa khoảng 95 đồng trên mỗi 100 đồng tiền gửi.

Việc nâng giới hạn này giúp các ngân hàng có thêm dư địa tăng trưởng tín dụng trong trường hợp tốc độ cho vay tăng nhanh hơn tốc độ huy động tiền gửi. Quy định mới cũng góp phần giảm áp lực phải liên tục tăng huy động vốn để đáp ứng nhu cầu cho vay.

Tuy nhiên, LDR không phải là giới hạn duy nhất mà ngân hàng phải tuân thủ. Thông tư 50 còn đưa ra các yêu cầu về khả năng thanh khoản, nguồn vốn và mức độ an toàn vốn nhằm bảo đảm ngân hàng vẫn có đủ nguồn lực để đáp ứng nhu cầu rút tiền của khách hàng.

Một điểm đáng chú ý khác của Thông tư 50 là việc bổ sung hai chỉ tiêu quản lý thanh khoản theo chuẩn Basel III, gồm tỷ lệ khả năng chi trả (LCR) và tỷ lệ nguồn vốn ổn định ròng (NSFR).

Trong đó, LCR được hiểu đơn giản là thước đo khả năng ngân hàng có đủ tài sản có tính thanh khoản cao để đáp ứng các khoản tiền có thể phải chi ra trong 30 ngày tới hay không.

Quy định LCR sẽ bắt đầu được áp dụng từ ngày 1/10/2028 với mức tối thiểu 50%. Sau đó, tỷ lệ này sẽ tăng thêm 10 điểm % mỗi năm và đạt 100% từ ngày 1/10/2033.

Còn NSFR tập trung vào khả năng bảo đảm nguồn vốn ổn định của ngân hàng trong khoảng thời gian một năm. Chỉ số này giúp hạn chế tình trạng ngân hàng sử dụng nguồn vốn ngắn hạn để tài trợ cho các khoản cho vay hoặc tài sản có thời hạn dài.

NSFR cũng bắt đầu được áp dụng từ ngày 1/10/2028, với mức tối thiểu 90%. Tỷ lệ này tăng lên 95% từ ngày 1/10/2029 và đạt 100% từ ngày 1/10/2030.

Đáng chú ý, khi các ngân hàng bắt đầu áp dụng LCR và NSFR theo Thông tư 50, quy định về trần LDR sẽ không còn được áp dụng. Tuy nhiên, ngân hàng vẫn có thể phải báo cáo số liệu LDR cho NHNN tùy theo yêu cầu quản lý.

Trong trường hợp ngân hàng vi phạm quy định về LCR, NHNN có thể xem xét xử lý theo quy định. Ngân hàng đồng thời phải có phương án tự bảo đảm khả năng chi trả, chẳng hạn vay từ tổ chức tín dụng khác, vay từ tổ chức tài chính nước ngoài hoặc ký các cam kết gửi tiền có kỳ hạn không thể hủy ngang với các tổ chức phù hợp.

Nếu phải sử dụng các biện pháp tự xử lý với quy mô từ 10% tài sản có tính thanh khoản cao (HQLA) trở lên, ngân hàng sẽ thuộc diện giám sát tăng cường và có thể phải thực hiện các biện pháp xử lý theo quy định.