Hộp nhựa gần như là vật dụng không thể thiếu trong căn bếp hiện đại. Từ đựng thức ăn thừa, bảo quản thực phẩm trong tủ lạnh đến mang cơm đi làm, loại hộp này có ưu điểm nhẹ, khó vỡ và dễ sử dụng. Tuy nhiên, một chiếc hộp dùng tốt cho việc bảo quản trong tủ lạnh chưa chắc phù hợp để làm nóng thức ăn. Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), chỉ những dụng cụ được sản xuất và ghi rõ phù hợp với lò vi sóng mới nên được sử dụng để hâm nóng thực phẩm bằng thiết bị này. Các loại hộp dùng cho bảo quản lạnh như hộp đựng bơ thực vật, sữa chua... không được thiết kế cho việc nấu hoặc làm nóng ở nhiệt độ cao.
1. Không phải hộp nhựa nào cũng có thể cho vào lò vi sóng
Đây có lẽ là sai lầm phổ biến nhất khi sử dụng hộp nhựa. USDA khuyến cáo người dùng chỉ nên sử dụng các loại hộp được nhà sản xuất xác định là phù hợp với lò vi sóng. Health Canada cũng đưa ra khuyến nghị tương tự: khi hâm nóng thức ăn, chỉ sử dụng hộp và vật liệu được ghi rõ là "microwave safe".
Lý do là nhiệt không chỉ đến từ sóng vi ba. Thực phẩm bên trong, đặc biệt các món nhiều nước, dầu mỡ hoặc được làm nóng trong thời gian dài, có thể khiến nhiệt độ của chính chiếc hộp tăng lên đáng kể.
FDA cũng lưu ý rằng các loại hộp nhựa khác nhau có điều kiện sử dụng khác nhau. Khi đánh giá vật liệu tiếp xúc với thực phẩm, cơ quan này xem xét cả loại thực phẩm, nhiệt độ và điều kiện sử dụng, trong đó có các trường hợp bảo quản lạnh, bảo quản ở nhiệt độ phòng và làm nóng bằng lò vi sóng.
Vì vậy, không nên mặc định rằng 1 chiếc hộp nhựa có thể dùng cho mọi mục đích.
2. Đừng dùng hộp bảo quản lạnh để đựng đồ ăn quá nóng
Một chiếc hộp có thể phù hợp để đựng thức ăn nguội hoặc bảo quản trong tủ lạnh nhưng không có nghĩa là nó chịu được nhiệt độ cao. Health Canada khuyến cáo không nên đựng hoặc hâm nóng thực phẩm trong hộp nhựa không được thiết kế cho mục đích này. Cơ quan này đặc biệt lưu ý nhiệt độ cao có thể làm tăng khả năng một số chất từ nhựa chuyển sang thực phẩm.
USDA cũng khuyến cáo không sử dụng những loại hộp bảo quản lạnh dùng một lần để nấu hoặc hâm nóng trong lò vi sóng. Những hộp này có thể bị biến dạng hoặc nóng chảy khi gặp nhiệt, làm tăng nguy cơ các hóa chất từ vật liệu di chuyển vào thực phẩm. Do đó, nếu vừa nấu xong một món ăn còn rất nóng, người dùng không nên tùy tiện đổ ngay vào một chiếc hộp nhựa không được thiết kế để chịu nhiệt.
Nếu cần bảo quản thực phẩm nóng, lựa chọn phù hợp nên dựa trên hướng dẫn của nhà sản xuất và mục đích sử dụng được ghi trên sản phẩm.
3. Nên thay thế hộp bị trầy xước, biến dạng hoặc có mùi lạ
Không ít gia đình có thói quen sử dụng một chiếc hộp nhựa trong nhiều năm, ngay cả khi bề mặt bên trong đã xuất hiện dày đặc vết dao, vết cọ rửa hoặc bị đổi màu. Health Canada khuyến cáo tránh sử dụng những hộp nhựa bị hư hỏng rõ rệt, bị ố màu hoặc có mùi khó chịu. Điều này không đồng nghĩa cứ xuất hiện một vết xước là chiếc hộp lập tức trở thành "độc". Tuy nhiên, khi sản phẩm đã xuống cấp, biến dạng hoặc xuất hiện những dấu hiệu bất thường, việc thay mới là lựa chọn thận trọng hơn.
Đặc biệt, nếu hộp từng bị biến dạng hoặc nóng chảy sau khi cho vào lò vi sóng, không nên tiếp tục sử dụng.
4. Không nên dùng hộp đựng thực phẩm một lần cho nhiều mục đích
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet
Một số hộp nhựa được thiết kế cho mục đích sử dụng rất cụ thể. Chẳng hạn, hộp đựng thực phẩm mua từ cửa hàng hoặc các loại bao bì nhựa dùng một lần không mặc nhiên trở thành hộp bảo quản hoặc hộp hâm nóng chỉ vì người dùng rửa sạch và tận dụng lại.
USDA lưu ý rằng nhiều loại bao bì, hộp đựng thực phẩm được thiết kế cho bảo quản lạnh không được thử nghiệm hoặc phê duyệt cho việc nấu hay làm nóng. Vì vậy, việc tận dụng hộp đựng sữa chua, bơ, đồ ăn mang về... để đựng thực phẩm là chuyện khác với việc dùng chúng để hâm nóng trong lò vi sóng.
5. Đừng quá lo về chữ "nhựa", hãy quan tâm đến mục đích sử dụng
Một quan niệm phổ biến là tất cả các loại hộp nhựa đều có nguy cơ gây hại cho sức khỏe. Tuy nhiên, các cơ quan quản lý không đánh giá an toàn theo cách đơn giản như vậy. FDA cho biết các chất tiếp xúc với thực phẩm phải được đánh giá dựa trên điều kiện sử dụng dự kiến. Cơ quan này xem xét dữ liệu về lượng chất có thể di chuyển từ vật liệu vào thực phẩm cũng như dữ liệu độc tính để đánh giá mức độ an toàn của việc sử dụng.
Tại Liên minh châu Âu, vật liệu tiếp xúc với thực phẩm cũng phải đáp ứng các yêu cầu về an toàn. Đối với nhựa, quy định của EU đặt ra danh sách các chất được phép sử dụng, điều kiện sử dụng và giới hạn di chuyển của các chất từ vật liệu vào thực phẩm.
Nói cách khác, vấn đề không nằm ở việc "có phải nhựa hay không", mà còn nằm ở việc chiếc hộp đó được thiết kế cho mục đích gì và người dùng có sử dụng đúng hướng dẫn hay không.
5 nguyên tắc đơn giản khi dùng hộp nhựa
Để sử dụng hộp nhựa an toàn và kéo dài tuổi thọ sản phẩm, người dùng có thể ghi nhớ:
- Chỉ cho vào lò vi sóng khi hộp được ghi rõ là dùng được trong lò vi sóng.
- Không dùng hộp bảo quản lạnh để nấu hoặc hâm nóng nếu nhà sản xuất không cho phép.
- Không tiếp tục sử dụng hộp đã biến dạng, nóng chảy, hư hỏng rõ rệt hoặc có mùi bất thường.
- Không mặc định hộp dùng một lần có thể tái sử dụng cho mọi mục đích.
Ưu tiên đọc hướng dẫn của nhà sản xuất về nhiệt độ, lò vi sóng, tủ đông và máy rửa bát trước khi sử dụng.
Lời khuyên cho những gia đình đang dùng màng bọc thực phẩm
Hoặc