Đừng chỉ ăn thịt bò hay thịt lợn, loại thịt này mới thực sự bổ khí huyết, tốt cho tỳ vị và xương khớp

Khi nhắc đến chuyện ăn thịt để bồi bổ, phần lớn mọi người thường nghĩ ngay đến thịt bò để “tăng lực” hay thịt lợn cho bữa cơm thường ngày. Thế nhưng, có một loại thịt quen thuộc, giá phải chăng, dễ chế biến nhưng lại sở hữu giá trị dinh dưỡng toàn diện hơn nhiều người tưởng – đó là thịt gà, đặc biệt là gà mái già.

Theo ThS.BS Nguyễn Trọng Hưng (Viện Dinh dưỡng Quốc gia) từng chia sẻ, thịt gà là nguồn protein chất lượng cao, dễ tiêu hóa, phù hợp với nhiều nhóm tuổi. Khi được chế biến đúng cách, nhất là dạng hầm hoặc luộc, thịt gà không chỉ giúp phục hồi thể trạng mà còn hỗ trợ tăng cường miễn dịch, cải thiện sức khỏe cơ xương khớp và hệ tiêu hóa.

Dưới góc nhìn dinh dưỡng hiện đại, thịt gà nổi bật nhờ hàm lượng protein cao với tỷ lệ tiêu hóa có thể đạt trên 90%. Trung bình 100 gram ức gà cung cấp hơn 20 gram protein nhưng rất ít chất béo, đặc biệt nếu bỏ da. So với thịt lợn nhiều mỡ hoặc thịt bò có thể chứa lượng cholesterol cao hơn, thịt gà – nhất là phần ức – được xem là lựa chọn lý tưởng cho người muốn kiểm soát cân nặng hoặc tăng cơ.

Protein trong thịt gà chứa đầy đủ các axit amin thiết yếu, đóng vai trò quan trọng trong việc tái tạo tế bào, phục hồi cơ bắp và duy trì hoạt động của hệ miễn dịch. Đây cũng là lý do vì sao dân văn phòng ít vận động, người tập thể thao hay người cao tuổi đều có thể hưởng lợi từ việc bổ sung thịt gà vào thực đơn hàng tuần.

Trong quan niệm Đông y, thịt gà, đặc biệt là gà mái già, có tính ấm, vị ngọt, giúp bổ khí huyết, kiện tỳ vị. Những người hay mệt mỏi, tay chân lạnh, phụ nữ sau sinh hoặc người mới ốm dậy thường được khuyên dùng canh gà để hồi phục.

Một số nghiên cứu hiện đại cũng cho thấy súp gà có thể hỗ trợ tăng cường hoạt động của bạch cầu, cải thiện phản ứng miễn dịch và giúp cơ thể chống lại cảm lạnh thông thường. Các axit amin như cysteine được giải phóng khi hầm gà có thể giúp làm loãng dịch nhầy đường hô hấp, hỗ trợ giảm triệu chứng viêm nhiễm.

Vì vậy, không phải ngẫu nhiên mà trong nhiều gia đình châu Á, một bát canh gà nóng hổi luôn xuất hiện mỗi khi có người mệt mỏi hay thay đổi thời tiết.

Thịt và xương gà cung cấp nguồn canxi, phốt pho dồi dào, giúp ngăn ngừa loãng xương và tăng cường độ bền cho hệ xương

Ít ai biết rằng thịt gà còn chứa L-carnitine và carnosine – hai hợp chất liên quan đến chuyển hóa năng lượng và sức bền cơ bắp. L-carnitine tham gia vận chuyển axit béo vào ty thể để tạo năng lượng, trong khi carnosine có tác dụng chống oxy hóa và hỗ trợ chức năng cơ.

Với người cao tuổi thường than phiền đau nhức, mỏi gối, hoặc người trẻ ngồi nhiều, ít vận động dẫn đến đau lưng, việc bổ sung thịt gà hợp lý có thể góp phần cải thiện tình trạng mệt mỏi cơ và duy trì khối cơ nạc.

Khi cơ bắp khỏe mạnh, hệ xương khớp cũng được giảm tải áp lực, từ đó giúp hạn chế nguy cơ thoái hóa sớm.

Không chỉ phần thịt, da và xương gà cũng chứa collagen và chondroitin – những thành phần cấu tạo nên sụn khớp. Khi hầm lâu, các chất này hòa tan vào nước dùng, tạo thành món canh giàu dưỡng chất cho khớp.

Collagen giúp duy trì độ đàn hồi của sụn, còn chondroitin hỗ trợ giữ nước trong mô sụn, giúp khớp vận động linh hoạt hơn. Với người lớn tuổi có dấu hiệu thoái hóa khớp gối, uống canh gà hầm thay vì các món nhiều mỡ như chân giò có thể là lựa chọn nhẹ nhàng và ít gây ngấy hơn.

Dù lượng collagen từ thực phẩm không phải “thuốc tiên” cho xương khớp, nhưng khi kết hợp cùng chế độ vận động và dinh dưỡng cân đối, nó vẫn đóng vai trò hỗ trợ tích cực.

Thịt gà mái già có vị ngọt, tính ấm, giúp làm ấm tỳ vị (vốn ưa ấm, sợ lạnh)

Vào mùa lạnh, nhiều người cảm thấy chán ăn, đầy bụng hoặc tiêu hóa chậm. Thịt gà chứa các protein phân tử nhỏ, vitamin nhóm B (như B6, niacin) giúp kích thích tiết dịch tiêu hóa và tham gia vào quá trình chuyển hóa năng lượng.

So với thịt đỏ, thịt gà thường dễ tiêu hơn và ít gây cảm giác nặng bụng. Trẻ em, người già hoặc người có hệ tiêu hóa yếu thường dung nạp thịt gà tốt hơn so với các loại thịt giàu chất béo.

Khi được chế biến dưới dạng hầm nhừ, kết hợp rau củ, món ăn từ gà càng trở nên nhẹ nhàng với dạ dày.

Một số người vẫn e ngại rằng gà công nghiệp có thể chứa hormone tăng trưởng. Tuy nhiên, việc sử dụng hormone tăng trưởng trong chăn nuôi gia cầm đã bị cấm từ lâu ở nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Thời gian nuôi ngắn của gà công nghiệp chủ yếu nhờ giống chọn lọc và quy trình chăn nuôi tối ưu, chứ không phải do tiêm hormone.

Điều quan trọng là người tiêu dùng nên chọn mua sản phẩm từ nguồn uy tín, có kiểm dịch rõ ràng và bảo quản đúng cách.

Thịt gà mái già ninh kỹ tiết ra dưỡng chất dễ hấp thụ, rất tốt cho người già, người ốm hoặc có hệ tiêu hóa kém.

Một ưu điểm khác của thịt gà là tính linh hoạt. Người thừa cân có thể chọn ức gà bỏ da; người cao huyết áp nên ưu tiên luộc, hấp thay vì chiên rán; người mắc tiểu đường có thể dùng thịt gà kết hợp rau xanh để cân bằng bữa ăn.

Chỉ khi được chế biến nhiều dầu mỡ, tẩm ướp quá mặn hoặc ăn kèm nước sốt nhiều đường, thịt gà mới trở thành món ăn kém lành mạnh.

Về mặt kinh tế, thịt gà cũng “dễ thở” hơn so với nhiều loại thịt đỏ. Với chi phí hợp lý, giá trị dinh dưỡng cao và khả năng chế biến đa dạng, đây là lựa chọn phù hợp trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe lẫn ngân sách.

- Hạn chế ăn da nếu cần kiểm soát mỡ máu.

- Kết hợp với rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt để tạo bữa ăn cân bằng.

- Không lạm dụng, duy trì lượng vừa phải trong khẩu phần protein hàng ngày.

Trong bữa cơm gia đình, đôi khi điều bổ dưỡng nhất không nằm ở những thực phẩm đắt đỏ, mà ở lựa chọn quen thuộc nhưng được hiểu đúng và sử dụng hợp lý. Thịt gà – từ món canh hầm truyền thống đến ức gà đơn giản – có thể không hào nhoáng như thịt bò hay thịt cừu, nhưng lại là “người hùng thầm lặng” cho khí huyết, tỳ vị và xương khớp nếu biết cách tận dụng.

Thay vì chỉ chăm chăm tìm kiếm những thực phẩm đắt tiền để bồi bổ, có lẽ đã đến lúc nhìn lại giá trị dinh dưỡng bền bỉ của món ăn quen thuộc này trong căn bếp mỗi nhà.