Bổ sung nhiều biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt mới
Theo tờ trình của Chính phủ, Luật Xử lý vi phạm hành chính cần phải được nghiên cứu sửa đổi, bổ sung để tăng cường hơn nữa việc ứng dụng khoa học, công nghệ trong hoạt động xử lý vi phạm hành chính, nhằm góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, phù hợp với xu thế phát triển chung, mang tính tất yếu trong kỷ nguyên mới của dân tộc.
Đáng chú ý, dự án Luật bổ sung các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt mới, gồm: Tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân, người đại diện theo pháp luật của tổ chức chưa chấp hành xong quyết định xử phạt vi phạm hành chính và xét thấy cần ngăn chặn ngay việc người đó trốn. Niêm phong trụ sở, địa điểm, cơ sở hoặc bộ phận cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ được áp dụng để cưỡng chế thi hành hình thức xử phạt tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, tạm đình chỉ hoạt động có thời hạn và thi hành biện pháp khắc phục hậu quả. Yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ được áp dụng để cưỡng chế thi hành hình thức xử phạt tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, tạm đình chỉ hoạt động có thời hạn và thi hành biện pháp khắc phục hậu quả.
Cùng với đó, Chính phủ đề xuất tạm dừng đăng kiểm phương tiện; tạm dừng đăng ký phương tiện; tạm dừng cấp giấy phép điều khiển phương tiện được áp dụng để cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ, giao thông đường sắt, giao thông đường thủy nội địa, giao thông hàng hải, hoạt động hàng không dân dụng. Đồng thời, yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số hoặc thực hiện biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập đối với tổ chức, cá nhân không chấp hành hình thức xử phạt tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, đình chỉ hoạt động có thời hạn, biện pháp khắc phục hậu quả trên môi trường điện tử theo quy định của pháp luật.
Cân nhắc kỹ các biện pháp cưỡng chế
Tuy đồng tình với đa số các quy định tại dự Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Song một số ý kiến đề nghị cân nhắc biện pháp cưỡng chế tạm hoãn xuất cảnh, cắt điện, nước, dịch vụ internet, viễn thông đối với người không chấp hành xử phạt vi phạm hành chính. Đây là các biện pháp cần được thiết kế thận trọng, bởi hậu quả có thể vượt ra ngoài cá nhân, tổ chức phải chấp hành quyết định. Bởi việc ngừng cung cấp điện nước tại một địa điểm có thể ảnh hưởng đến người thuê cùng tòa nhà hoặc những người cùng sử dụng hạ tầng mà không liên quan đến vi phạm. Việc ngừng dịch vụ viễn thông, internet có thể làm gián đoạn giao dịch, học tập, hoạt động kinh doanh của nhiều chủ thể khác.
Ông Phạm Trường Dân, Phó Chủ tịch Hội Cựu Công an nhân dân TP Đà Nẵng bày tỏ quan điểm ủng hộ việc có thể áp dụng ngừng cung cấp dịch vụ viễn thông, và tạm hoãn xuất cảnh đối với cá nhân để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật. Tuy nhiên về việc cắt điện, nước, internet, vị ĐBQH khoá XIII đề nghị cần phân loại đánh giá đối tượng trước khi áp dụng biện pháp cưỡng chế. “Nếu người đó sinh sống một mình, có thể cắt điện, nước, dịch vụ viễn thông, internet khi cố tình chây ì không chấp hành xử phạt. Còn ở chung với gia đình thì nên cân nhắc các biện pháp trên để tránh ảnh hưởng đến người thứ ba ngay tình theo đúng nguyên tắc “ai vi phạm, người đó bị xử lý”.
Luật sư Nguyễn Hữu Danh, nguyên Uỷ viên Hội đồng tư vấn về Dân chủ-Pháp luật, UBTƯ MTTQ Việt Nam cũng cho rằng, nên thận trọng cân nhắc kỹ việc dùng biện pháp cưỡng chế tạm hoãn xuất cảnh, cắt điện, nước, internet đối với người không chấp hành xử phạt vi phạm hành chính, không nên để biện pháp tác động rộng đến người dùng khác hoặc bên thứ ba không có lỗi khi cắt điện, nước, internet.
Qua rà soát, Thường trực Uỷ ban Pháp luật và Tư pháp nhận thấy, một số biện pháp cưỡng chế mới được đề xuất bổ sung vào dự thảo Luật như yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ internet, dịch vụ viễn thông, hạ tầng số hoặc thực hiện biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập đối với tổ chức, cá nhân là các biện pháp có mục đích nhằm đình chỉ, chấm dứt hành vi vi phạm chứ không thật sự phù hợp với tính chất cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt.
Theo ông Phan Chí Hiếu, Chủ nhiệm Uỷ ban Pháp luật và Tư pháp, biện pháp tạm dừng đăng kiểm phương tiện, tạm dừng đăng ký phương tiện, tạm dừng cấp giấy phép điều khiển phương tiện chỉ nhằm vào phương tiện, tài sản thay vì cá thể hóa và xác định đúng người thực hiện hành vi vi phạm là giải pháp chưa thật sự có tính căn cơ, toàn diện. Do đó, đề nghị tiếp tục rà soát, chỉnh lý các quy định này của dự thảo Luật để bảo đảm tính phù hợp, khả thi.
Ông Trần Ngọc Vinh, nguyên Phó trưởng đoàn ĐBQH TP Hải Phòng cho rằng, biện pháp cưỡng chế đối với người không chấp hành xử phạt vi phạm hành chính chỉ được tiến hành, coi là biện pháp cuối cùng khi việc tuyên truyền, nhắc nhở nhiều lần nhưng không chấp hành. Bên cạnh đó, cần xem xét cụ thể đối với từng trường hợp khi ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, cũng như ngừng cung cấp dịch vụ internet, dịch vụ viễn thông đối với tổ chức, cá nhân.
Hoặc