Có một 'ngân hàng ngầm' bên trong Shopee

Sea Limited, công ty mẹ Shopee, đã gặt hái được nhiều thành công khi đầu tư mạnh vào mảng tín dụng tiêu dùng. Ảnh: Strait Times.

Sea Limited, công ty mẹ Shopee, đang cho thấy việc đầu tư vào lĩnh vực công nghệ tài chính (fintech) là một quyết định đúng đắn. Chỉ trong vòng 2 năm trở lại đây, mảng fintech của Sea, hiện vận hành dưới thương hiệu Monee, ghi nhận các kết quả kinh doanh đầy tích cực, theo Yahoo!Finance.

"Ngân hàng ngầm" bên trong Shopee

Quý I/2025, doanh thu Monee tăng 58% so với cùng kỳ năm trước, đạt 787 triệu USD, vượt xa tốc độ tăng trưởng của 2 mảng kinh doanh chủ lực khác là Shopee (+28%) và Garena (+8%).

Còn trong báo cáo kết quả kinh doanh quý I/2026, Monee tiếp tục ghi nhận doanh thu tăng trưởng vượt bậc 58% lên 1,2 tỷ USD. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ mảng tín dụng tiêu dùng và cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME). Tổng dư nợ cho vay tiêu dùng và SME của ứng dụng này đạt gần 10 tỷ USD, tăng 71% so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ lệ nợ xấu được duy trì ổn định theo quý ở mức 1,1%.

Chỉ trong 3 tháng đầu năm 2026, Monee có thêm 4,9 triệu khách hàng vay lần đầu. Tổng số người dùng tín dụng đang hoạt động trên nền tảng vượt 38 triệu người vào cuối quý, tăng 38% so với cùng kỳ năm ngoái.

Ông Forrest Li cho biết việc mở rộng sang nhiều nhóm khách hàng hơn, các trường hợp sử dụng ngoài Shopee và các thị trường mới như Brazil đang mở ra cơ hội tăng trưởng lớn hơn cho toàn bộ hệ sinh thái của Sea.

Là một trong những tổ chức cho vay tín dụng tiêu dùng lớn nhất Đông Nam Á, Monee đang tạo ra phần lớn doanh thu từ hoạt động cho vay tiêu dùng và cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), theo Tech In Asia.

Tăng trưởng của Monee ngày càng được thúc đẩy bởi việc tích hợp chặt chẽ với Shopee thông qua dịch vụ SPayLater (SPL), đồng thời ghi nhận sức hút ngày càng lớn từ các kênh ngoài Shopee, đặc biệt là các sản phẩm BCL (Buy-Consume-Later) và SPL Offline. Những xu hướng này cho thấy Monee đang kết hợp hiệu quả giữa lợi thế từ hệ sinh thái Shopee và khả năng tăng trưởng độc lập.

Khi quy mô hoạt động ngày càng mở rộng, công ty tiếp tục ưu tiên quản trị rủi ro thông qua phương pháp tiếp cận chủ động dựa trên dữ liệu. Độ phủ thị trường sâu rộng cùng lượng người dùng ngày càng lớn giúp Monee khai thác các dữ liệu thời gian thực trong hệ sinh thái của Sea, qua đó có thể theo dõi quá trình trả các khoản vay và điều chỉnh chính sách tín dụng phù hợp.

Chiến lược mở rộng dư nợ cho vay

Trước tốc độ tăng trưởng của dư nợ cho vay và chi phí bán hàng, nhiều nhà đầu tư cho rằng ban lãnh đạo Monee đang mở rộng tín dụng quá nhanh và chấp nhận rủi ro lớn.

Tuy nhiên, tăng trưởng nhanh hiện nay không xuất phát từ việc nới lỏng tiêu chuẩn tín dụng, mà chủ yếu đến từ kết quả của các sản phẩm được triển khai ở những thời điểm khác nhau tại từng quốc gia. Sản phẩm tín dụng tiêu dùng đầu tiên của Monee, SPayLater trên Shopee, được triển khai tại Indonesia năm 2019, Thái Lan năm 2021 và Brazil năm 2022.

Các giao dịch SPayLater trên Shopee là điểm tiếp xúc tín dụng đầu tiên giữa công ty và khách hàng. Ảnh: Sea Group.

Các khoản vay tiền mặt thường được ra mắt sau SPayLater khoảng 1-2 năm. Trong khi đó, mạng lưới phân phối của SPayLater ngoài Shopee mới chỉ bắt đầu được triển khai và mở rộng trong khoảng 18 tháng gần đây.

Trước đó, ban lãnh đạo Sea đã mô tả chiến lược phát triển dư nợ trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh quý IV/2024. Tại tất cả thị trường, Sea cho rằng các giao dịch SPayLater trên Shopee là điểm tiếp xúc tín dụng đầu tiên và tự nhiên nhất đối với phần lớn khách hàng. Điều này cũng giúp người dùng xây dựng lịch sử tín dụng ban đầu, đồng thời giúp công ty phát triển mô hình đánh giá tín dụng cho từng thị trường.

Khi hiểu rõ hành vi tín dụng của người dùng, Sea tiến đến cung cấp các sản phẩm có thời hạn dài hơn và hạn mức lớn hơn. Sau khi xây dựng được mô hình quản trị rủi ro đủ tin cậy cho từng thị trường, công ty mới bắt đầu mở rộng quy mô danh mục cho vay.

Hay nói cách khác, Sea đang áp dụng chiến lược thâm nhập và mở rộng. Ban đầu, tập đoàn lựa chọn khách hàng dựa trên hành vi mua sắm, cấp hạn mức SPayLater nhỏ ban đầu, tăng dần hạn mức SPayLater; sau đó mời khách hàng sử dụng các khoản vay tiền mặt ngoài Shopee, tiếp tục nâng hạn mức và kéo dài kỳ hạn vay đối với những khách hàng có lịch sử tín dụng tốt.

Dù tăng trưởng mạnh, ban lãnh đạo công ty vẫn kiểm soát rủi ro một cách chặt chẽ thông qua phương pháp tiếp cận chủ động dựa trên dữ liệu. Độ phủ thị trường sâu rộng cùng lượng người dùng ngày càng lớn giúp Monee khai thác các dữ liệu thời gian thực trong hệ sinh thái của Sea, qua đó có thể theo dõi quá trình trả các khoản vay và điều chỉnh chính sách tín dụng phù hợp.

Quan trọng hơn, phần lớn các khoản vay của Monee là các khoản vay giá trị nhỏ với thời hạn ngắn, thường là 1-6 tháng. Điều này cũng cho phép công ty phản ứng nhanh trước những thay đổi của môi trường kinh tế vĩ mô và điều chỉnh chính sách tín dụng kịp thời nhằm kiểm soát rủi ro nợ xấu.

Trở thành nhà cung cấp giải pháp thanh toán toàn diện

Ban đầu, Monee được xây dựng với mục tiêu loại bỏ hình thức thanh toán khi nhận hàng (COD) trên Shopee và giảm chi phí trong các dịch vụ thanh toán. Hiện nay, với sự phát triển của ShopeePay cùng hệ thống thanh toán quốc gia tại nhiều thị trường trong khu vực, COD đã không còn phổ biến như trước ở phần lớn quốc gia Đông Nam Á.

Trước sự thay đổi trên, mục tiêu của Monee cũng đã thay đổi. Thay vì chỉ đóng vai trò là một đơn vị xử lý thanh toán, Monee đang trở thành một nhà cung cấp giải pháp thanh toán toàn diện. Bên cạnh các dịch vụ thanh toán cơ bản, nền tảng hiện còn cung cấp các sản phẩm tín dụng, trả góp và dịch vụ đăng ký theo tháng cho người dùng.

Những dịch vụ này đều góp phần cải thiện tỷ lệ chuyển đổi trên Shopee.

Các chuyên gia trong ngành nhận định sau khi xây dựng thành công mảng thanh toán, Shopee đã bắt tay ngay vào phát triển mạnh mảng tín dụng. Về dài hạn, mảng tín dụng của Shopee có thể tạo ra giá trị lớn hơn cả hoạt động thương mại điện tử.

Danh mục tín dụng của Monee hiện gồm 4 sản phẩm chủ lực và được chia thành 2 nhóm.

Cụ thể, các khoản vay trên Shopee bao gồm Khoản vay vốn lưu động dành cho người bán (SME Working Capital Loans), SPayLater (dịch vụ mua trước trả sau). Trong khi đó, các khoản vay ngoài Shopee (Off-Shopee) được triển khai chủ yếu tại Indonesia, Malaysia, Thái Lan và Brazil, bao gồm vay tiền mặt và SPayLater ngoài Shopee.

Dù khoản vay vốn lưu động là sản phẩm đầu tiên được triển khai, các khoản vay tiêu dùng hiện chiếm hơn 95% tổng dư nợ của Monee.